Uçakta türbülans başladığında kabinde genellikle aynı sahne yaşanır.

Bir anda kemer ışıkları yanar.
Kabin ekibi servis arabalarını kilitler.
Uçak birkaç saniye sarsılır.

Ve yolcuların çoğu aynı şeyi düşünür:

“Bu normal mi?”

Havacılıkta türbülans aslında çok tanıdık bir durumdur. Pilotlar için de sürpriz değildir. Ama yine de tamamen önemsiz bir şey de değildir.

Türbülans Nedir?

Basitçe söylemek gerekirse türbülans, atmosferdeki düzensiz hava hareketidir.

Uçak aslında hava içinde ilerleyen bir araçtır.
Bu yüzden hava akımlarındaki değişiklikler uçağın hareketini etkileyebilir.

Türbülans genelde şu nedenlerle oluşur:

  • sıcak ve soğuk hava akımlarının karşılaşması

  • dağların oluşturduğu hava dalgaları

  • jet stream akımları

  • fırtına sistemleri

Bu durumlar uçağın kısa süreli sarsılmasına neden olabilir.

Pilotlar Türbülansı Nasıl Görür?

Çoğu yolcu türbülansı tamamen sürpriz sanır.
Ama cockpit’te durum biraz farklıdır.

Pilotlar uçuş öncesinde:

  • hava raporlarını

  • türbülans tahminlerini

  • diğer uçakların raporlarını

inceler.

Ayrıca uçuş sırasında pilotlar birbirlerine türbülans bilgisi verir.

Örneğin bir pilot şu mesajı gönderebilir:

“FL360 civarında orta türbülans.”

Bu sayede arkasından gelen uçaklar hazırlıklı olur.

Uçak Türbülans İçin Tasarlanır

Modern yolcu uçakları oldukça sağlamdır.

Bir A320 veya benzeri bir uçak, türbülans sırasında oluşabilecek kuvvetlerin çok daha fazlasına dayanacak şekilde tasarlanır.

Kanatlar özellikle esnektir.
Hatta güçlü rüzgârda kanatların yukarı doğru esnediğini görmek mümkündür.

Bu esneklik aslında uçağın dayanıklılığının bir parçasıdır.

Pilotlar Türbülansı Sevmez

Türbülans genellikle tehlikeli değildir.

Ama pilotlar yine de türbülansı sevmez.

Sebebi korku değildir.

Sebep konfor ve güvenliktir.

Türbülans sırasında:

  • kabin ekibi yaralanabilir

  • servis ekipmanları hareket edebilir

  • yolcular rahatsız olabilir

Bu yüzden pilotlar mümkün olduğunca daha sakin hava akımlarını tercih eder.

Türbülansın En İlginç Türü

Yolcuların en az bildiği türbülans türü clear air turbulence’tır.

Bu tür türbülans:

  • bulut yokken

  • radar görüntüsü yokken

ortaya çıkabilir.

Genellikle jet stream bölgelerinde görülür.

Bu yüzden pilotlar yüksek irtifalarda bazen beklenmedik sarsıntılar yaşayabilir.

Cockpit’te türbülans başladığında pilotlar genellikle sakin kalır.

Uçağın hızını biraz azaltırlar.
Gerekirse irtifa değiştirirler.

Çoğu zaman birkaç dakika sonra hava tekrar sakinleşir.

Bir pilot için türbülans uçuşun doğal bir parçasıdır.

Ama yine de mümkün olduğunca kaçınılması tercih edilir.

Türbülans rahatsız edici olabilir.

Ama modern havacılıkta uçaklar ve pilotlar bu durum için hazırlanmıştır.

Çoğu zaman türbülans sadece birkaç dakikalık bir sarsıntıdır.

Ve sonra uçuş tekrar sakinleşir.